Top
Akademija Kosovsko Metohijska
Odsek Peć u Leposaviću

Ekonomski signali

Početna strana

NOVI BROJ

    Ekonomski signali
    Vol. 15, Broj 2, Decembar 2020

REČ UREDNIKA

  • dr Boris Siljković, Glavni i odgovorni urednik

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), i - vi

  • Drugi broj poslovno magazina "Ekonomski signali" iz decembra 2020. godine, nastao je u okolnostima pandemije COVID 19, koja pokazuje da su promenjene okolnosti za poslovanje svih delova privrede. Posledice epidemije će regulisati mnogo duže ponašanje privrede a evidentno epidemija će trajati, sigurno još neko vreme, a posebno će ostati još i duže u glavama ljudi kroz svest i strah od širenja zaraze koje će imati direktne posledice i za privredu Srbije.

    * * *

    Prvi rad, na engleskom jeziku, "Contribution of agriculture to the economic develompent of Serbia", autora Bobana Dašića, Radmile Trklje i Valentine Milosavljević, odnosi se na doprinos razvoju poljoprivrede posmatrano iz više uglova, a posebno sa aspekta njene uloge i značaja u ukupnom ekonomskom razvoju zemlje. Autori su u radu poseban doprinos dali istraživanjem: a) udela poljoprivrede u rastu BDP Srbije i b) rastu učešća poljoprivrede u BDP-u, kroz finalizaciju poljoprivrednih proizvoda. Otuda se videlo da će poljoprivreda kao grana privrede i u vremenu pandemije, a i posle nje, sada a i u perspektivi, biti od krucijalne važnosti za ukupan razvoj svake zemlje. Srbija je zemlja bogata poljoprivrednim resursima. Uvoz poljoprivrednih proizvoda za srpsku privredu je ogroman, jer je neobnovljiv prirodni resurs i neophodan uslov za organizovanje poljoprivredne proizvodnje, sigurnost hrane i održiva budućnost ljudi. Zbog ovih okolnosti poljoprivreda treba da preuzme jednu od glavnih uloga, koja joj sa pravom pripadaju. Tu su i konkretne smernice autora rada za razvoj poljoprivrede pre svega kroz drugačiju i odgovorniju politiku države, stavljanjem posebnog akcenta na tehološki razvoj poljoprivrede, povećanjem efikasnosti prehrambenog lanca i na kraju obezbeđivanjem stabilnih prihoda i okruženja za same poljoprivrednike. Ovim se dolazi do glavnog cilja, a to je multifunkcionlna i stabilna poljoprivreda i održivi ruralni razvoj u Republici Srbiji.

    Drugi rad, na engleskom jeziku, pod nazivom "Human resources development in the function of sustainable development with reference to the educational system in Kosovsko Pomoravlje district", autora Nenada Kojića, Maje Staletović i Milana Dajića, istražuje ljudske resurse i njihov razvoj, kroz doprinos održivom razvoju u odnosu na obrazovni sistem i studiju slučaja kroz osvrt na Kosovsko Pomoravski okrug. Ako iskoristimo reči autora u abstraktu rada citiramo: "… nameće se potreba za kontinuiranim učenjem i usavršavanjem potrebnih veština, u skladu sa zahtevima okoline, jer ne treba zanemariti činjenicu da je društveni razvoj ljudskih resursa važna komponenta održivog razvoja", a to se podrazumeva i privrede i društva u celini. Otuda delovi rada zauzimaju posebno mesto i to kroz: potrebu za razvojem ljudskih resursa, profesionalni razvoj ljudskih resursa u srpskom obrazovnom sistemu i, po nama najbitnije, rezultate istraživanja i diskusija na temu sistuacije u obrazovnom sistemu u okrugu Kosovskog Pomoravlja na teritoriji Kosova i Metohije. Rezultati pokazuju da je većina ispitanika, sasvim zadovoljna kvalitetom našeg obrazovnog sistema. Prema rezultatima istraživanja, 36% ispitanika veruje da je obrazovanje važno pitanje sa kojim se Srbija danas suočava, ali ne u tolikoj meri. Autori zaključuju da, za razliku od tradicionalne funkcije u privredi, razvoj ljudskih resursa u funkciji održivog razvoja postaje od strateškog značaja. Imajući u vidu da su nastavnici glavni nosioci pravilnog funkcionisanja okruženja obrazovnog sistema pojavila se potreba za razvojem nastavnog osoblja. Uspešne zemlje širom sveta troše sve više resursa na kontinuirano usavršavanje zaposlenih u obrazovnim sistemima u skladu sa novim trendovima, što bi trebalo da uradi i naša zemlja. Ova i druga pitanja ukazuju da npr. učenje tokom čitavog život zauzima posebno mesto.
    Iz našeg ugla, ako sagledamo ovaj aspekt sa pozicije aktuelne pandemije COVID 19 kroz ulaganje i učenje u zaposlene u prosveti u Srbiji u ovom trenutku neki će smatrati kao luksuz i nepotreban trošak. Međutim, ovo je pametna investicija koja će obezbediti nove vrednosti i nove načine rada, pomoću kojih ćemo moći da se repozicioniramo na tržištu i u segmentu obrazovanja i čitave privrede Republike Srbije. Otuda treba osnažiti brend obrazovanja u Srbiji na svim nivoima od osnovnog do visokog nivoa obrazovanja, novim znanjima gde treba da iskoristimo ovaj period da se dobro pripremimo za period posle krize. Ovo treba inkorporiti kroz put i strategiju obrazovanja i razvoja prosvete u novim uslovima COVID-a 19, koja će ostaviti posledice koja će prouzrokovati nove modele prilagođavanja i ponašanja zaposlenih, kroz dan posle.

    Treći rad, na srpskom jeziku, "Politika inovacija poslovnih subjekata u industriji kao faktor održivog razvoja u tranzicionom okruženju" autora Vladimira Mitrovića i Ivane Mitrović bavi se inovacijama koje imaju primarnu ulogu u današnjem modelu ekonomskog rasta i smatraju se bitnim faktorom održivog razvoja. U tom cilju adekvatne inovacione politike, kao i izgradnja inovacione klime, treba ojačati kako na makro, tako i na nivou poslovnih subjekata. Tema obrađena u radu zapravo sublimira šta je potrebno poslovnim subjekatima u industriji Srbije da bi inovacije bile brojnije i efikasnije. Pitanje razvoja je posebno značajno sada u pandemijskim uslovima. Dosadašnji način donošenja odluka i planiranje razvoja, koji se odvijao odvojeno po sektorima donosi promene koje su neophodne kroz značajan angažman države na svim nivoima vlasti što će za cilj imati povratak privrede na nivo pre pandemije COVID 19. Da li će se uspeti pokazaće vreme.

    Četvrti rad, na engleskom jeziku, pod nazivom "Ethical aspects of guerrilla and ambush marketing", autora Dejana R. Dašića, Nataše D. Milojević i Aleksandre M. Pavićević analizira etički aspekt gerilskog marketinga i marketinga u zasedi u vreme velike krize oglašivačke industrije i sponzorskih ugovora. Gerila marketing je kreativan, maštovit, neočekivan, neobičan, agresivan, interaktivan, zabavan, jeftin, inspirativan, uverljiv, mobilan i fleksibilan način postizanja marketinških ciljeva. Marketing zasede možemo definisati kao taktiku koja je u suprotnosti s etičkim načelima poslovanja, posebno prema konkurenciji u obliku ostalih sponzora na određenom događaju. Iz ugla urednika poslovnog magazina u pandemijskom vremenu, koristeći razne sajtove kao primer guerrilla marketinga ovakav vid marketinga pomaže u promociji brenda ili ideje primenom neobičnih sredstava i očigledno se razlikuje od tradicionalnih marketinških strategija. "Gerila" se može pratiti od ratne taktike koju je usvojio Vijetkong protiv američkih vojnika u Vijetnamskom ratu. Ove metode predstavljene su u filmu "Prva krv", u kojem je veteran Vijetnama Rambo (Silvester Stalone) upotrebio gerilsku taktiku da pobedi, uprkos minimalnih šansi. Iznenađenje, brzina, nekonvencionalna taktika i teror neki su od elemenata usvojenih u ovoj vrsti ratovanja, čiji su osnovni elementi prilagođeni gerilskom marketingu. Da li će ovaj vid marketinga imati uspeha u ovoj pandemiji tek će biti poznato u postpandemijskom vremenu.

    Peti rad, na engleskom jeziku, "Obtaining funds on the basis of leasing in the Republic of Srpska", autora Slavka Lošića, Mirka Malinovića i Milice Jovanović analizira lizing operacije u Republici Srpskoj. Da bi približili naučnoj javnosti ovaj rad autori su koristili iskustvo Republike Srpske koje nam u tom pogledu pokazuje da je ovakav oblik finansiranja uglavnom predviđen za mala, srednja i novoosnovana preduzeća. Bliže, to su preduzeća koja nemaju dovoljan iznos sredstava za pokretanje sopstvenog biznisa. Jednocifreni brojevi lizing kompanija u Republici Srpskoj kroz lizing sistem u FBiH sa početka prvog kvartala 2020. godine činila su pet lizing društva i jedna komercijalna banka koja obavlja poslove finansijskog lizinga. Dozvolu za obavljanje poslova lizinga imaju 3 poslovne jedinice lizing društava koje posluju u RS, a iste su u sastavu 3 društva za poslove lizinga sa sedištem u FBiH. Takođe, jedna poslovna jedinica banke sa sedištem u FBiH obavlja poslove finansijskog lizinga u RS, koji su uključeni u bilans stanja iste. Sve ovo nam ukauje na dosta nisku ponudu lizing kompanija u RS čime finansijsko tržište kroz ovaj vid ulaganja deluje dosta siromašno čime dobija karakter finansijskog tržišta države koje je u razvoju. Primer iz 2020. god. u pogledu razvoja lizing tržišta nam ukazuje na zastarela zakonska rešenja i neusklađenost s modernim finansijskim tokovima i to su glavni problemi subjekata na leasing tržištu u BiH-a i Republici Srpskoj. Lizing društva su u nekonkurentnom položaju u odnosu na druge finansijske institucije s obzirom na to da se prema postojećoj regulativi PDV obračunava na kamatu i troškove za lizing plasmane. Usklađivanje pomenutog poreskog tretmana uz adekvatne korekcije u zakonodavnom okviru bi zasigurno privuklo nove investitore u ovoj oblasti i doprinelo daljem razvoju lizinga u BiH i Republici Srpskoj.

    Šesti rad, na srpskom jeziku, "Veličina privrednog društva kao determinanta finansijskog rezultata" autora Ljubiše Ševkušića bavi se ispitivanjem determinanti koje značajno određuju finansijski rezultat preduzeća. Vrlo često kao determinanta finansijskog rezultata navodi se veličina preduzeća. Međutim, rezultati istraživanja autora širom sveta nisu jednobrazni, pa tako imamo tvrdnje da veličina preduzeća pozitivno utiče na finansijski rezultat, veličina preduzeća negativno utiče na finansijski rezultat i istraživanja koja apostrofiraju nepostojanje uticaja veličine preduzeća na finansijski rezultat. U skladu s tim, osnovni cilj ovog rada je da se, primenom naučnih metoda kroz empirijsko istraživanje, ispita da li je veličina preduzeća determinanta finansijskog rezultata preduzeća u Srbiji. Rezultati istraživanja pokazuju da postoji statistički značajna povezanost između veličine preduzeća i finansijskog rezultata, odnosno da su velika preduzeća realnog sektora profitabilnija u poređenju sa manjim preduzećima.

    U sedmom radu, na srpskom jeziku, pod nazivom "Savremeni trendovi marketinga u sportu" autora Svetlane S. Tasić, Nikole Jovanovića i Radmile Trklje iznose se neka zapažanja povodom knjige "Marketing u sportu - sa elementima industrije u sportu". Sport je odavno prestao da bude samo igra, danas je to jedan veliki biznis. Uzevši u obzir navedeno, izlažu se i komentarišu različiti marketinški aspekti svih učesnika industrije sporta. Sadržaj knjige obiluje mnogobrojnim primerima primene marketinških aktivnosti u različitim svetskim i domaćim sportskim organizacijama, zatim na sportskim događajima, ali i u poznatim velikim kompanijama. U knjizi se nalaze intervjui koje su autori ove monografije obavili sa stručnim i uspešnim ljudima u svojim strukama.

    Osmi rad, na srpskom jeziku, pod nazivom "Finansiranje sektora MSP u Srbiji putem bankarskih kredita - krizni i postkrizni periodi" autora Teodore Šutaković analizira sektor mikro, malih i srednjih preduzeća koji je izuzetno značajan za privredu Srbije budući da čine najveći deo finansijskog sektora, zapošljavaju najviše ljudi u Srbiji i učestvuje velikim delom u BDP-u Srbije. Mala i srednja preduzeća su okosnica privrede Srbije a posebno EU. Međutim, MSP i ovaj sektor u Srbiji je još uvek nedovoljno profitabilan i efikasan. Mala i srednja preduzeća u Srbiji se i dalje suočavaju sa vrlo oštrim uslovima za pozajmljivanje što vrlo restriktivno utiče na raazvoj ovog sektora. Dominantni eksterni izvor finansiranja sektora MSP u Srbiji su bankarski krediti. Sada već daleka finansijska kriza u svetu koja je otpočela 2008. godine uticala je na kretanje kamatnih stopa, dostupnost kredita, zahtevom za obezbeđenjem kredita i nivo problematičnih kredita. Prvi znaci oporavka sektora MSP iz krize javljaju se 2013. godine. Šta se dešavalo u kriznom i postkriznom periodu kod nas u Srbiji, na pitanje postavljeno u naslovu, odgovor će dati rad koji je pred nama.

    Deveti rad, na srpskom jeziku, "Pripremljenost Srbije za primenu poglavlja 22 u oblasti regionalne politike", autora Sonje Živojinović bavi se pitanjem regionalne politike i koordinacijom strukturnih instrumenata EU za investiranje u održiv i inkluzivan privredni rast. Države članice snose odgovornost za njeno sprovođenje, koje zahteva odgovarajuće administrativne kapacitete i dobro finansijsko upravljanje. Srbija će, kada postane članica EU, na raspolaganju imati višestruko veća sredstva iz strukturnih fondova EU od onih koje trenutno dobija, a za čije korišćenje se mora pripremiti pre ulaska u Uniju. Države članice moraju da poštuju zakonodavstvo EU prilikom izbora i sprovođenja projekata, u oblastima koje se odnose na regionalnu politiku i Strukturne instrumente. Takođe, države članice moraju da uspostave institucionalni okvir, organizaciono uređenje i neophodne organizacione šeme da pripreme prateća dokumenta. Ovo podrazumeva osnivanje svih struktura na nacionalnom i regionalnom nivou koje zahtevaju propisi i standardi EU. Ako se sagleda Izveštaj Evropske komisije iz 2019. godine Srbija je umereno pripremljena u oblasti regionalne politike i koordinacije strukturnih instrumenata. Postignut je određeni napredak u skladu sa preporukama Komisije iz 2018. usvajanjem akcionog plana kako bi se uskladili sa zahtevima kohezione politike EU. U narednom periodu Srbija bi trebalo da ispuni preporuke a posebno da započne sa sprovođenjem akcionog plana koji određuje jasne ciljeve i vremenske rokove kako bi se zadovoljile potrebe kohezione politike EU. Potrebno je i nastaviti sa osiguravanjem adekvatnih kapaciteta za sprovođenje programa indirektnog upravljanja.

    I na kraju, deseti rad, na engleskom jeziku, pod nazivom "Harmony between economy and environment", autora Milice Vukićević Petković i Jasmine Šmigić Miladinović ima za cilj da ukaže koliko je važan kvalitet životne sredine kao i da ukaže mogu li životna sredina i ekonomska podrška da funkcionišu zajedno. Ako ekonomija ne poštuje prirodne resurse na adekvatana način ona je iracionalna. Zbog ovih okolnosti ovde je naglašeno podizanje društvene svesti o životnoj sredini u svrhu ekonomskog napretka. Ovaj rad konkretno analizira osnovne funkcije ekonomije - proizvodnju, distribuciju, razmenu i potrošnju koji sa jedne strane imaju uticaj na eksploataciju prirodnih resursa a sa druge generišu otpad. Samo ispravan tretman otpada može doneti višestruku korist. Uostalom, samo ovakav koncept može pomoći održivom razvoju ekonomije koji ima za rezultat postizanje glavnih ekonomskih ciljeva.

    * * *

    Korona virus će evidentno promeniti privrede i ljude i način njihovog funkcionisanja u opštem smislu te reči. Ljudi u celom svetu i u Srbiji su manje ili više izolovani, ulice se prazne ili pune iz meseca u mesec, a tržni centri, restorani i fabrike rade smanjenim kapacitetom. Šta će se dalje dešavati pokazaće vreme, ali jedno je evidentno: da danas u svetu i Srbiji nije ništa isto kao ranije...

    Pregledni rad

  • CONTRIBUTION OF AGRICULTURE TO THE ECONOMIC DEVELOPMENT OF SERBIA

    Boban Dašić, Radmila Trklja, Valentina Milosavljević

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 001 - 014

  • Abstract. The overall economic development of a national economy depends on the development of individual economic and non-economic activities. Agriculture as an economic activity occupies a significant place in the overall development process of a country. The dependence of agriculture on natural conditions such as climate, geographical location, quality and other characteristics of the land, has the consequence that the contribution of agriculture to the overall economic development will not be the same depending on the above factors. The place and importance of agriculture in the overall economic development varies depending on the observation period because there are differences related to key development factors, as well as the place and importance of agriculture in the overall economic development. The participation of agriculture in the overall economic structure is especially important, although this certainly does not mean that countries with a higher share of agriculture in the economic structure reach higher levels of development. Countries with a large share of agriculture in the economic structure are usually underdeveloped or less developed, while in developed countries the share of agriculture in the economic structure is at a very low level. In a large number of countries, agriculture is still the main economic activity with which the largest number of inhabitants is engaged in proportion. The subject of this paper refers to the contribution to the development of agriculture from the aspect of its role and importance in the overall economic development.

    Keywords: agriculture, economic activity, economic development, national economy, economic structure.

  • HUMAN RESOURCES DEVELOPMENT IN THE FUNCTION OF SUSTAINABLE DEVELOPMENT WITH REFERENCE TO THE EDUCATIONAL SYSTEM IN KOSOVSKO POMORAVLJE DISTRICT

    Nenad Kojić, Maja Staletović, Milan Dajić

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 015 - 029

  • Abstract: In a knowledge-based economy, the sustainable development of each country almost exclusively depends on the quality of human resources. In such conditions, the need for development is becoming increasingly important. As education becomes the most important pillar in the development of human resources, it is essential that it is in accordance with the concept of sustainable development and that it has practical value as well. The quality of education depends on the quality of the teaching staff. The development of teachers in accordance with the new trends which are imposed by a dynamic environment has a major influence not only on the developments of schools but also on increasing the quality of the entire educational system, which will ultimately have a positive impact on the sustainable development of the entire economy. Consequently, a need for continuous learning and improving the necessary skills, in accordance with the demands of the environment is imposed, as we should not neglect the fact that the social development of human resources is an important component of sustainable development.

    Keywords: Human resources, sustainable development, education, teacher, knowledge, changes.

  • POLITIKA INOVACIJA POSLOVNIH SUBJEKATA U INDUSTRIJI KAO FAKTOR ODRŽIVOG RAZVOJA U TRANZICIONOM OKRUŽENJU

    Vladimir Mitrović, Ivana Mitrović

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 031 - 047

  • Rezime: Inovacije imaju primarnu ulogu u današnjem modelu ekonomskog rasta i smatraju se bitnim faktorom održivog razvoja. U tom cilju potrebno je definisanje adekvatne inovacione politike, kao i izgradnja inovacione klime, koju treba ojačati kako na makro, tako i na nivou poslovnih subjekata. Osnovni cilj istraživanja u ovom radu je analiza uticaja inovacione politike poslovnih subjekta u industriji Srbije kao faktoru održivog razvoja u tranzicionom okruženju. Polazna hipoteza podrazumeva da najveći broj poslovnih subjekata u industriji Srbije svoju konkurentnost ne temelji na razvoju inovativnosti, kao što je praksa u razvijenim zemljama. U radu se sublimira šta je potrebno poslovnim subjekatima u industriji Srbije da bi inovacije bile brojnije i efikasnije. Rad se sastoji od istraživanja teorijskog karaktera koje je realizovano u skladu sa tehnikama metodologije naučnoistraživačkog rada.

    Ključne reči: tranzicija, poslovni subjekti, inovaciona politika, inovacije, održivi razvoj.

  • ETHICAL ASPECTS OF GUERRILLA AND AMBUSH MARKETING

    Dejan R. Dašić, Nataša D. Milojević, Aleksandra M. Pavićević

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 049 - 069

  • Abstract: The paper analyzes the ethical aspects of guerrilla and ambush marketing in the time of the great crisis of the advertising industry and sponsorship agreements. Guerrilla marketing is a creative, imaginative, unexpected, unusual, aggressive, interactive, fun, cheap, inspiring, convincing, mobile and flexible way of achieving marketing goals. We can define ambush marketing as a tactic, which is contrary to the ethical principles of business, especially towards the competition in the form of other sponsors at a certain event. Unethicalness is highlighted in attempts to marginalize the activities of other sponsors who have acquired rights under a contract with the sponsoring entity.

    Keywords: guerrilla marketing, ambush marketing, advertising, sponsorship.

  • OBTAINING FUNDS ON THE BASIS OF LEASING IN THE REPUBLIC OF SRPSKA

    Slavko Lošić, Mirko Malinović, Milica Jovanović

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 071 - 087

  • Abstract: This paper is dedicated to leasing operations in the Republic of Srpska, which are regulated by law. Leasing is a legal transaction where the lessor transfers the right to hold and use the leased object to the lessee for a certain period, with his obligation to pay the agreed leasing fee and with the right to return the leased object to the lessor, buy it or extend the lease agreement.
    This way of financing is mostly used by newly established, small and medium enterprises, which do not already have the amount of funds needed to obtain investment goods. By concluding a leasing contract, the lessee does not acquire the right of ownership over the object of leasing, but acquires economic benefits from the use of the object of leasing. The lease agreement usually coincides in time with the useful life of the assets, i.e. the period of depreciation calculation. The practice is that the same contract allows the lessee to repurchase the leased asset at a symbolic price.

    Keywords: leasing, financial leasing, leasing contract, lessor, lessee, subject of leasing, economic benefits from the subject of leasing.

  • VELIČINA PRIVREDNOG DRUŠTVA KAO DETERMINANTA FINANSIJSKOG REZULTATA

    Ljubiša Ševkušić

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 089 - 098

  • Rezime: U raznim studijama vršena su ispitivanja determinanti koje značajno određuju finansijski rezultat preduzeća. Vrlo često kao determinanta finansijskog rezultata navodi se veličina preduzeća. Međutim, rezultati istraživanja autora širom sveta nisu jednobrazni, pa tako imamo tvrdnje da veličina preduzeća pozitivno utiče na finansijski rezultat, veličina preduzeća negativno utiče na finansijski rezultat i istraživanja koja apostrofiraju nepostojanje uticaja veličine preduzeća na finansijski rezultat. U skladu s tim, osnovni cilj rada jeste da se primenom naučnih metoda kroz empirijsko istraživanje ispita da li je veličina preduzeća determinanta finansijskog rezultata preduzeća u Srbiji. Rezultati istraživanja pokazuju da postoji statistički značajna povezanost između veličine preduzeća i finansijskog rezultata, odnosno da su velika preduzeća realnog sektora profitabilnija u poređenju sa manjim preduzećima.

    Ključne reči: veličina preduzeća, finansijski rezultat.

  • FINANSIRANJE SEKTORA MSP U SRBIJI PUTEM BANKARSKIH KREDITA - KRIZNI I POSTKRIZNI TRENDOVI

    Teodora Šutaković

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 113 - 130

  • Rezime: Sektor mikro, malih i srednjih preduzeća je izuzetno značajan za privredu Srbije budući da čini najveći deo nefinansijskog sektora, zapošljava najviše ljudi u Srbiji i učestvuje velikim delom u BDV-u Srbije. Međutim, MSP sektor je još uvek nedovoljno profitabilan i efikasan. Dominantni eksterni izvor finansiranja sektora MSP u Srbiji su bankarski krediti. Finansijska kriza koja je otpočela 2008. Godine uticala je na kretanje kamatnih stopa, dostupnost kredita, zahtev za obezbeđenjem kredita i nivo problematičnih kredita. Prvi znaci oporavka sektora MSP iz krize javljaju se od 2013. godine.

    Ključne reči: MSP sektor, bankarski krediti, finansijska kriza.

  • PRIPREMLJENOST SRBIJE ZA PRIMENU POGLAVLJA 22 U OBLASTI REGIONALNE POLITIKE

    Sonja Živojinović

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 131 - 143

  • Rezime: Regionalna politika je glavni instrument EU za investiranje u održiv i inkluzivan privredni rast. Države članice snose odgovornost za njeno sprovođenje, koje zahteva odgovarajuće administrativne kapacitete i dobro finansijsko upravljanje. Srbija će, kada postane članica EU, na raspolaganju imati višestruko veća sredstva iz strukturnih fondova EU od onih koje trenutno dobija, a za čije korišćenje se mora pripremiti pre ulaska u Uniju. Države članice moraju da poštuju zakonodavstvo EU prilikom izbora i sprovođenja projekata, u oblastima koje se odnose na regionalnu politiku i Strukturne instrumente. Takođe, države članice moraju da uspostave institucionalni okvir, organizaciono uređenje i neophodne organizacione šeme da pripreme prateća dokumenta. Ovo podrazu-meva osnivanje svih struktura na nacionalnom i regionalnom nivou koje zahtevaju propisi i standardi EU. Ovo poglavlje 22 ima dvostruki značaj: važno je samo po sebi, jer se kroz pregovore o ovom Poglavlju mora dokazati da smo u stanju da uspostavimo dobre i dovoljne kapacitete za korišćenje Kohezione politike EU. Isto-vremeno, Srbija se ovako priprema i da bude ravnopravni učesnik Kohezione politike Unije, kao i sve ostale države članice.

    Ključne reči: regionalna politika, regionalani razvoj, poglavlje 22 EU.

  • HARMONY BETWEEN ECONOMY AND ENVIRONMENT

    Milica Vukićević Petković, Jasmina Šmigić Miladinović

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 145 - 153

  • Abstract: Since the environment surpasses all the frames created by men, the basic aim of this paper is to point to how important the quality of the environment is, as well as to discuss whether the two, protection of the environment and economy endorsement, can function together. The economy which does not respect natural resources in an adequate way is irrational. That is why the importance of social awareness of the environment’s sacrificing for the purpose of economic progress is underlined. It is not always sufficient to abandon everything to various interests, and thus secure the most favourable economic status, but it is also necessary to refocus people’s economic functioning to the promotion of the environment. This paper analyses economy’s essential functions - production, distribution, exchange, and consumption which, on the one hand, have an impact on the exploitation of natural resources, and on the other bring about waste generation. Only a correct treatment of waste may produce multiple benefits.

    Keywords: environment protection, economic activities, "green occupations", legal regulations.

    Prikaz knjige

  • SAVREMENI TRENDOVI MARKETINGA U SPORTU

    Svetlana S. Tasić, Nikola Jovanović, Radmila Trklja

    Ekonomski signali, 2020, 15(2), 099 - 112

  • Rezime: U ovom radu se iznose neka zapažanja povodom knjige "Marketing u sportu - sa elementima industrije u sportu". Sport je odavno prestao da bude samo igra, danas je to jedan veliki biznis. Uzevši u obzir navedeno, izlažu se i komentarišu različiti marketinški aspekti svih učesnika industrije sporta. Sadržaj knjige obiluje mnogobrojnim primerima primene marketinških aktivnosti u različitim svetskim i domaćim sportskim organizacijama, zatim na sportskim događajima, ali i u poznatim velikim kompanijama. U knjizi se nalaze intervjui koje su autori ove monografije obavili sa stručnim i uspešnim ljudima u svojim strukama.

    Ključne reči: marketing, sport, brendiranje, etika, Srbija.